Hoe kan Nederland voorloper worden in circulaire elektrolysers?
Routekaart voor circulaire elektrolysers
In opdracht van het ministerie van Klimaat en Groene Groei heeft een productteam afkomstig uit de waterstofsector in 2025 een routekaart opgesteld voor circulaire elektrolysers. Het bracht 18 circulaire oplossingen in kaart, waarvan er 3 met de hoogste urgente en grootste draagvlak en impact verder zijn uitgewerkt. Het gaat om het vermijden van PFAS en Platinum Group Metals (PGM) en het verminderen van iridium.
Wat zijn circulaire elektrolysers?
Bij circulaire elektrolysers gaan materialen zo lang mogelijk mee. Een andere mogelijkheid is als ze eenvoudig te repareren, te hergebruiken of te recyclen zijn. Belangrijk is ook dat er zo min mogelijk zeldzame aardmetalen voor nodig zijn om ze te fabriceren
Kansen voor Nederland
Het productteam roept in de routekaart op tot gezamenlijke acties om technologieontwikkeling, opschaling en implementatie van circulaire oplossingen te versnellen. Zo kan de kostprijs van elektrolysers en hernieuwbare waterstof dalen en bouwt Nederland aan een robuuste industrie met een goede internationale concurrentiepositie.
Onderzoek naar circulaire oplossingen In het kader van de routekaart voerde advies- en ingenieursbureau Ekinetix voor RVO een verdere verkenning uit. In samenwerking met bedrijven, kennisinstellingen en beleidsorganisaties, brengt het in een recent rapport in kaart welke circulaire oplossingen voor elektrolysers in Nederland worden ontwikkeld, wie hieraan werkt, wat de status is en welke ondersteuning nodig is om doorbraken te versnellen
Aanbevelingen
De onderzoekers merken dat circulariteit in opkomst is, maar dat er specifiek beleid nodig is om de Nederlandse maakindustrie te positioneren als Europese voorloper in circulaire elektrolysetechnologie. Ze noemen het belang van doelgerichte subsidieregelingen, publieke test- en validatiefaciliteiten, ketenintegratie en standaardisatie. Daarnaast is er industriebeleid nodig, stimulering van circulaire businessmodellen en Nederland zou gepositioneerd moeten worden als testbed binnen Europese programma’s.
Gerichte ondersteuning, samenwerking en standaardisatie
“De transitie naar circulaire elektrolyse is geen verre toekomstvisie, maar een noodzakelijke stap om de waterstofketen robuust, betaalbaar en duurzaam te maken”, concludeert het rapport. “Met gerichte ondersteuning, samenwerking en standaardisatie kan Nederland zich in de komende tien jaar ontwikkelen tot een voorloper in circulaire elektrolysetechnologie, en zo niet alleen bijdragen aan klimaatdoelen, maar ook aan een sterke, strategisch autonome maakindustrie.”
Rol voor GroenvermogenNL
De onderzoekers verwijzen meermalen naar GroenvermogenNL om de transitie naar circulaire elektrolyse mogelijk te maken. Zo werken bedrijven, universiteiten en toeleveranciers binnen het HyPRO-project van GroenvermogenNL samen aan disruptieve oplossingen, waaronder PFAS-vrije membranen en PGM-reductie.
Electrolyser Competence Centre
Ook heeft GroenvermogenNL recent de Community of Practice Electrolysis opgezet. De behoefte aan samenwerking is echter groter, constateren de onderzoekers. Zij adviseren om een Electrolyser Competence Centre te faciliteren: een open platform voor kennisdeling, standaardisatie, testcapaciteit en coördinatie van gezamenlijke onderzoeksactiviteiten. Neutrale coördinatie is hierbij essentieel. “Het kan ondergebracht worden binnen bestaande structuren van GroenvermogenNL, High Tech NL of HyScaling en fungeert dan als spil tussen beleid, industrie en onderzoek”, zo is te lezen in het onderzoeksrapport. “Het fungeert dan als spil tussen beleid, industrie en onderzoek.”